Qaror № 338

Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarini tasdiqlash to‘g‘risida

Qabul qilindi: 15.06.2024·Kuchga kirdi: 08.07.2024·Organ: O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi·Holat: Amalda

Manba: lex.uz

Yuklanmoqda...

Mundarija 300

I boʻlim. Umumiy qoidalar

1-bob. Asosiy qoidalar

2-bob. Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanishning umumiy shartlari

II boʻlim. Uzoq muddatli rivojlantirishni rejalashtirish tartibi

1-bob. Uzoq muddatli rejalashtirishning tavsifi va maqsadi

2-bob. Uzoq muddatli rejalashtirish talablari va mezonlari

2-bob. Rivojlantirish rejalari va prognozlar

1-§. Uzatish tizimini rivojlantirish rejasini ishlab chiqish tartibi

2-§. Generatsiyani rivojlantirishning shartli rejasini ishlab chiqish tartibi

3-§. Uzatish tizimi mosligining uzoq muddatli prognozini ishlab chiqish tartibi

III boʻlim. Ulanish qoidalari

1-bob. Ulanish qoidalarining maqsadi

2-bob. Uzatish tizimiga ulanishning umumiy tartibi

1-§. Uzatish tizimiga ulanishning umumiy tartibining asosiy tashkil etuvchilari

2-§. Uzatish tizimiga ulanish uchun talabnoma kiritish

3-§. Uzatish tizimiga ulanish boʻyicha tadqiqot oʻtkazish

4-§. Uzatish tizimi operatori va Foydalanuvchi oʻrtasida ulanish uchun texnik yechimni kelishish va texnik shart berish

5-§. Elektr tarmogʻiga ulanishni kelishish

6-§. Ulanish shartnomasi

7-§. Tarmoqqa ulanish nuqtasida infratuzilmaning qurilishi

8-§. Sinash-sozlash va ishga tushirish

9-§. Elektr taʼminotini berish

3-bob. Tarmoqdan uzish (uzilish), oʻchirish va qayta ulash

1-§. Ixtiyoriy uzilish

2-§. Majburiy ravishda uzish yoki ajratish

3-§. Elektr taʼminotini tiklash boʻyicha majburiyatlar

4-bob. Barcha Foydalanuvchilar uchun umumiy ulanish shartlari

1-§. Chastota boʻyicha talablar. Chastotaning ogʻishidagi turgʻunlik

2-§. Kuchlanishga talablar. Kuchlanishning ogʻishlaridagi barqarorlik.

3-§. Qisqa tutashuvlarni bartaraf etish

4-§. Elektr energiyasi sifatiga qoʻyiladigan talablar

5-§. Himoyaga boʻlgan talablar

6-§. Real vaqt rejimidagi aloqa va maʼlumotlar almashinuviga talablar

7-§. Masofadan boshqarish markazi va monitoringga talablar

5-bob. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar uchun ulanish shartlari

1-§. Barcha ishlab chiqaruvchilarga qoʻyiladigan talablar

2-§. Sinxron generatorlarga qoʻllaniluvchi ulanish shartlari

3-§. Birlamchi rostlashga talablar

4-§. Ikkilamchi rostlashga talablar

5-§. Uchlamchi rostlashga talablar

6-§. Kuchlanishni rostlashga talablar

7-§. Uzatish tarmoqlaridagi qisqa tutashuvlarda dinamik turgʻunlik

8-§. Kichik taʼsirlardagi dinamik turgʻunlik

9-§. Generatorni oʻz ehtiyojlarni taʼminlashga oʻtkazish

10-§. Noldan ishga tushirish qobiliyati

11-§. Alohida ishlash imkoniyati

12-§. Generatorlarning turgʻunligi

6-bob. Qayta tiklanuvchi energiya manbalariga qoʻllaniladigan ulanish shartlari

1-§. Qayta tiklanuvchi energiya manbalarining turlari

2-§. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari aktiv quvvatini rostlashga talablar

3-§. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari uchun kuchlanishni rostlash talablari

4-§. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari uchun reaktiv quvvat boʻyicha talablar

5-§. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari uchun qisqa tutashuv toklari boʻyicha talablar

6-§. Shamol elektr stansiyalari uchun maxsus talablar

7-bob. Isteʼmolchilar uchun ulanish shartlari

8-bob. Elektr energiyasini saqlash tizimlari uchun ulanish shartlari

1-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarining ulanishi uchun umumiy shartlar

2-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarida reaktiv quvvat boshqaruvi

3-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarida quvvat koeffitsiyenti nazoratiga talablar

4-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarida kuchlanish nazorati

5-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarining boshqaruv qobiliyati

IV boʻlim. Operativ rejalashtirish

1-bob. Operativ rejalashtirishning maqsadi va qoʻllash doirasi

2-bob. Uzatish tizimidagi oʻchirishlarni boshqarish

1-§. Oʻchirishlarni boshqarishdagi umumiy shartlar

2-§. Rejali oʻchirishlar

3-§. Rejadan tashqari oʻchirish

4-§. Majburiy oʻchirish

3-bob. Elektr energetika tizimi ishonchliligini baholash

1-§. Elektr energetika tizimi ishonchliligini baholashning umumiy shartlari

2-§. Isteʼmol prognozi

3-§. Generatsiya (ishlab chiqarish) prognozi

4-§. Tizimlararo bogʻlanishlarning oʻtkazish qobiliyatini aniqlash

5-§. Xavfsizlikni baholash

6-§. Tizimining operatsion barqarorligi prognozi (O-SAF)

4-bob. Kundalik ish jadvallari

1-§. Foydalanuvchilarning kunlik ish jadvallari

2-§. Foydalanuvchilarning kun ichidagi ish jadvallari

3-§. Uzatish tizimining kundalik ish jadvallari

5-bob. Oʻta yuklanishlar prognozi

V boʻlim. Elektr rejimlarini boshqarish

1-bob. Elektr rejimlarini boshqarishning maqsadi va qoʻllash doirasi

2-bob. Tezkor-dispetcherlik boshqaruvi

1-§. Tezkor-dispetcherlik boshqaruvining maqsadi va qoʻllash doirasi

2-§. Dispetcher koʻrsatmalari

3-§. Dispetcherlik koʻrsatmalarini berish va qabul qilish tartibi

4-§. Dispetcher koʻrsatmalariga rioya etish

5-§. Tizim operatorining vazifa va majburiyatlari

3-bob. Barqaror rejimlarda tezkor-dispetcherlik boshqaruvini tashkillashtirish

1-§. Tezkor-dispetcherlik boshqaruvini tashkillashtirishning umumiy shartlari

2-§. Mustaqil nazorat

3-§. Muvozanatlash mexanizmlari

4-§. Oʻta yuklanishlarni boshqarish. Uzatish tizimining oʻtkazish qobiliyati boʻyicha cheklovlari

5-§. Elektr energiyasini ishlab chiqarish (generatsiya)dagi avariyalarni bartaraf etish

4-bob. Avariya rejimlarida operativ-dispetcherlik boshqaruvini tashkillashtirish tartibi

1-§. Avariya rejimlarini operativ boshqarish

2-§. Operativ boshqarishda fors-major holatlar

5-bob. Elektr energetika tizimini muvozanatlash

1-§. Elektr energetika tizimini muvozanatlashning umumiy shartlari

2-§. Chastotani rostlash rejimi

3-§. Aktiv quvvat balansini rostlash rejimi

6-bob. Kuchlanishni (reaktiv quvvatni) rostlash

1-§. Kuchlanishni (reaktiv quvvatni) rostlashning maqsadi, mezonlari va talablari

2-§. Kuchlanishni (reaktiv quvvatni) rostlash jarayonini rejalashtirish

3-§. Kuchlanish (reaktiv quvvat) grafiklari

4-§. Kuchlanish (reaktiv quvvat)ni birlamchi (avtomatik) rostlash

5-§. Kuchlanish (reaktiv quvvat)ni ikkilamchi (qoʻlda) rostlash

6-§. Kuchlanish (reaktiv quvvat)ni oflayn rejimda boshqarish

7-bob. Qoʻshimcha xizmatlar

1-§. Qoʻshimcha xizmatlarning tavsifi va turlari

2-§. Aktiv quvvat (yuklama) va chastotani mustaqil tarzda avtomatik rostlash

3-§. Aktiv quvvat (yuklama) va chastotani markazlashtirilgan holda avtomatik rostlash

ACE

IGCC —

4-§. Aktiv quvvat va chastotani qoʻlda rostlash

5-§. Elektr energetika tizimida ulanmagan quvvat zaxirasi

6-§. Vaqtni boshqarish (kuzatib borish)

7-§. Kuchlanish va reaktiv quvvatni rostlash

8-§. Noldan ishga tushirish

8-bob. Operativ dispetcherlik aloqasi tizimlariga talablar

VI boʻlim. Koʻzda tutilmagan holatlarni koʻrib chiqish, yengilliklar berish va maʼlumot almashinuvi boʻyicha umumiy talablar

1-bob. Koʻzda tutilmagan holatlarni koʻrib chiqish tartibi va qoidalar talablarini bajarish imkoniyatiga taʼsirlar

2-bob. Belgilangan talablar boʻyicha istisnolar

3-bob. Maʼlumot (axborot) almashinuvi boʻyicha umumiy shartlar

VII boʻlim. Maʼlumotlarni boshqarish

1-bob. Maʼlumotlarni taqdim etish

2-bob. Maʼlumot almashish

1-§. Maʼlumotlar almashuvchi Tomonlar

2-§. Maʼlumotlar almashish roʻyxati

3-§. Maʼlumotlar almashish shakllari

4-§. Maʼlumotlar almashish chastotasi

5-§. Kommunikatsiyalarga talablar

3-bob. Maʼlumotlarni qayta ishlash

1-§. Maʼlumotlarni tekshirish va validatsiya

2-§. Maʼlumotlarni yozish, saqlash va arxivga kiritish

VIII boʻlim. Xavfsizlik texnikasini taʼminlash boʻyicha tadbirlar

1-bob. Xavfsizlik texnikasini taʼminlashning maqsadi va qoʻllash sohasi

2-bob. Xavfsizlik tadbirlarini muvofiqlashtirish

1-§. Xavfsizlik menejmenti boʻyicha javobgarlik

2-§. Xavfsizlik menejmenti tizimi

3-§. Xavfsizlik texnikasi qoidalarini qabul qilish tartibi

4-§. Xavfsizlik koordinatorlari

3-bob. Xavfsizlik texnikasini taʼminlash tartibi

1-§. Xavfsizlik texnikasini taʼminlashning umumiy shartlari

2-§. Xabardor qilish

3-§. Xavfsizlik koordinatsiyasini amalga oshirish

4-§. Ulanish nuqtasining har ikki tomonida ishlash

5-§. Ihotalash (izolyatsiyalash) toʻgʻrisidagi kelishuv

6-§. Ihotalash (izolyatsiyalash)ni amalga oshirish

7-§. Yerga ulashni kelishish

8-§. Yerga ulashni amalga oshirish

9-§. Xavfsizlik texnikasi yuzasidan hisobotlar

10-§. Avtorizatsiyalash tartibi

11-§. Sinashlarni oʻtkazish tartibi

12-§. Tiklash tartibi

4-bob. Oʻzaro bogʻliq talablar

1-§. Xavfsizlik tadbirlari ishonchliligining yoʻqotilishi

2-§. Ekologik xavfsizlikni taʼminlash

3-§. Tekshiruvlar oʻtkazish

4-§. Boshqarish tizimlari tartibi

5-§. Hujjatlarni tayyorlash tartibi

6-§. Uzatish tizimi miqyosidagi xavfsizlik sxemalari

7-§. Aloqalar

5-bob. Operativ aloqa va oʻzaro hamkorlik

1-§. Umumiy qoidalar

2-§. Operativ faoliyat va hodisalar toʻgʻrisida xabar berish

3-§. Uzatish tizimi miqyosidagi sinashlar

4-§. Sinashlarni oʻtkazish

5-§. Tadbirlar (operatsiyalar) va hodisalar toʻgʻrisida hisobotlar

6-§. Ogohlantirish

6-bob. Yagona elektr energetika tizimidagi nosozliklar va hodisalar toʻgʻrisida xabar berish, hisobotlarni yuritish va tekshiruvlar oʻtkazish

1-§. Yagona elektr energetika tizimidagi nosozliklar va hodisalar toʻgʻrisida xabar berish

2-§. Muhim hodisa toʻgʻrisida hisobot shakli

3-§. Hisobotni taqdim etish muddatlari

4-§. Birgalikda tekshiruv oʻtkazish tartibi

7-bob. Qurilma va uskunalarning identifikatsiyasi

1-§. Identifikatsiyalashning maqsadi

2-§. Tomonlarning xos nomlari va qisqartma (abbreviatura)lari

3-§. Uskuna va qurilmaning identifikatsiyasi

4-§. Yangi uskuna (qurilma)

5-§. Mavjud uskuna(qurilma)

6-§. Mavjud uskuna(qurilma)lardagi oʻzgarishlar

7-§. Xizmat koʻrsatish boʻyicha majburiyat

IX boʻlim. Tegishli tizim operatorlari va Foydalanuvchilar obyektlari muvofiqligini baholash

1-bob. Muvofiqligini baholashning umumiy shartlari

2-bob. Foydalanuvchilar uskunalarining muvofiqligi

1-§. Hujjatlar

2-§. Chastota diapazoni

3-§. Kuchlanishlar diapazoni

4-§. Elektr energiyasining sifati

5-§. Fazalarning nomutanosibligi

6-§. Himoyaga qoʻyiladigan talablar

7-§. Aloqa va operativ rejimda axborot almashish

3-bob. Generatsiyalovchi modullarning muvofiqligi

1-§. Barcha generatsiyalovchi modullar uchun umumiy qoidalar

2-§. Oʻrnatilgan quvvati 50 kW dan yuqori boʻlgan sinxron generatsiyalovchi modullarni muvofiqligini modellashtirish koʻlami

3-§. Oʻrnatilgan quvvati 50 kW dan yuqori boʻlgan sinxron generatsiyalovchi modullar uchun muvofiqlikni modellashtirish koʻlami chegarasi

4-§. Oʻrnatilgan quvvati 50 kW dan yuqori boʻlgan sinxron generatsiyalovchi modullar uchun muvofiqlikni modellashtirish

5-§. “B”, “C” va “D” turdagi nosinxron generatsiyalovchi modullar uchun muvofiqlikni modellashtirish

6-§. Oʻrnatilgan quvvati 50 kW dan yuqori boʻlgan sinxron generatsiyalovchi modullarni muvofiqlikka tekshirish

7-§. “B”, “C” va “D” turdagi nosinxron generatsiyalovchi modullarning muvofiqligini baholash

8-§. “C” va “D” turdagi nosinxron generatsiyalovchi modullarning qoʻshimcha sinashlari

4-bob. Uzatish tizimiga ulangan taqsimlash tizimlari obyektlarining muvofiqligi

1-§. Taqsimlash tizimlari obyektlari muvofiqligini modellashtirishning umumiy shartlari

2-§. Taqsimlash tizimlari obyektlarining imitatsiya modeli

3-§. Uzatish tizimiga ulangan taqsimlash qurilmalari uchun muvofiqlikni modellashtirish

4-§. Uzatish tizimiga ulangan taqsimlash uskunalarida axborot almashinuvi talablariga muvofiqlikligini tekshirish

5-§. Uzatish tizimiga ulangan isteʼmolni oʻchirish va qayta ulash boʻyicha talablarga muvofiqligini tekshirish

5-bob. Uzatish tizimiga ulangan isteʼmolchilar uskunalarining muvofiqligi

1-§. Isteʼmolchilar uskunalari muvofiqligini modellashtirishning umumiy shartlari

2-§. Isteʼmolchilar qurilmalarining imitatsiya modeli

3-§. Uzatish tizimiga ulangan isteʼmolchilarning muvofiqligini modellashtirish

4-§. Isteʼmolchi uskunalari uchun yuklamaning aktiv quvvatini tezkor rostlash orqali muvofiqlikni modellashtirish

5-§. Uzatish tizimiga ulangan Isteʼmolchilar uskunalarini axborot almashinuvi uchun muvofiqligini sinash

6-§. Uzatish tizimiga ulangan Isteʼmolchi uskunalarini oʻchirish va qayta ulanishi sinashlari

7-§. Yuklamani aktiv va reaktiv quvvatini rostlash hamda uzatish cheklovlarini boshqarish uskunalarining muvofiqligini tekshirish

6-bob. Elektr energiyasini saqlash tizimlarining muvofiqligini tekshirish va ularni modellashtirish

1-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarining muvofiqligini tekshirish

2-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarining muvofiqlik sinashlari

X boʻlim. Uzatish tizimi ishini tashkil etish

1-bob. Uzatish tizimi ishini tashkil etishning umumiy shartlari

2-bob. Tizim operatori va Uzatish tizimi operatorlarining funksiyalari

3-bob. Operativ bildirgilar

4-bob. Generatsiyalovchi modullarni ulash

1-§. Oʻrnatilgan quvvati 50 kW yoki undan past “A” turdagi qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalari va sinxron ishlab chiqaruvchi (generatsiyalovchi) modullarni operativ xabardor qilish

2-§. Quvvati 20 MW gacha boʻlgan generatsiyalovchi modullarni operativ xabardor qilish

3-§. “D” turdagi qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalari va quvvati 20 MW va undan yuqori boʻlgan sinxron generatsiyalovchi modullarni operativ xabardor qilish

5-bob. Isteʼmolchi yoki taqsimlash tizimi qurilmalarini ulash

1-§. Elektr taʼminoti berish toʻgʻrisida operativ bildirgi

2-§. Oraliq operativ bildirgi

3-§. Yakuniy operativ bildirgi

4-§. Cheklangan operativ bildirgi

6-bob. Yuklamani rostlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatuvchilar va berk taqsimlash tizimlari uskunalarining ulanishi

1-§. Yuklamani rostlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatuvchilar va berk taqsimlash tizimlari ulanishida umumiy shartlar

2-§. 1000 V va undan past kuchlanishli tarmoqqa yoki berk taqsimlash tizimiga ulangan Isteʼmolchi uskuna (qurilma)lari uchun tartiblar

3-§. 1000 V va undan yuqori kuchlanishli tarmoqqa yoki berk taqsimlash tizimiga ulangan Isteʼmolchi uskuna/qurilmalari

4-§. Elektr energiyasini saqlash tizimlarini uzatish tizimiga ulash

7-bob. Qayta ulash tartibi

1-§. Qayta ulashda umumiy shartlar

2-§. Avariya vaziyatlarida qayta ulashlar

3-§. Rejali operativ qayta ulashlar

4-§. Qayta ulashlardagi xatoliklar

8-bob. Tizim operatori xodimlarini operativ tayyorlash va attestatsiyadan oʻtkazish

9-bob. Operativ xodimlarni joylarda operativ oʻqitish va attestatsiyadan oʻtkazish

XI boʻlim. Avariya vaziyatlari

1-bob. Avariya vaziyatlarini oldini olishning maqsadi va uning subyektlari

2-bob. Tarmoqning barqaror (turgʻun) ishlashi

3-bob. Elektr energetika tizimidagi avariya vaziyatlari

1-§. Elektr energetika tizimida avariya vaziyatlarining tasnifi

2-§. Avariya vaziyatlarini bartaraf etish

3-§. Generatsiyalovchi modullarda amalga oshirilishi lozim boʻlgan avariyaviy tiklash tadbirlari

4-bob. Elektr energetika tizimini himoyalash

1-§. Elektr energetika tizimini himoyalashni rejalashtirishning umumiy tamoyillari

2-§. Elektr energetika tizimini himoyalash

3-§. Rele himoya tizimlari

5-bob. Isteʼmolchilarda yuklamani rostlash

1-§. Isteʼmolchilarda yuklamani rostlash va oʻchiriladigan (rostlanadigan) yuklamalar

2-§. Qoʻshimcha xizmatlar koʻrsatish toʻgʻrisidagi shartnoma shartlariga muvofiq isteʼmolchilar yuklamasini rostlash

3-§. Isteʼmolchi bilan ixtiyoriy kelishuv sifatida

4-§. Ogohlantiruvchi bildirgilar

5-§. Isteʼmolni tezkor rostlash

6-§. Isteʼmolchini majburiy oʻchirish

7-§. Ogohlantiruvchi bildirgilar

8-§. Sodir boʻlgan vaziyatlar (hodisalar) toʻgʻrisida hisobot

9-§. Isteʼmolchilarni ogohlantirish

10-§. Kompensatsiya

6-bob. Elektr energetika tizimi ishini tiklash

1-§. Elektr energetika tizimi ishini tiklash tamoyillari

2-§. Elektr energetika tizimi ishini tiklashda ishtirok etuvchi Tomonlar

3-§. Noldan ishga tushirish imkoniyatiga ega generatsiyalovchi modullar

4-§. Elektr energetika tizimi ishini tiklash rejasi

5-§. Elektr energetika tizimi ishini tiklash rejasini yangilash

6-§. Yagona elektr energetika tizimi ishini tiklash rejasining qoʻllanilishi

7-§. Elektr energetika tizimi ishini tiklash boʻyicha oʻqitish

8-§. Markaziy boshqaruvning yoʻqotilishi

9-§. Umumiy tizim miqyosida avariya vaziyatlarini birgalikda hal etish tartibi

7-bob. Tiklash va himoyalashda qoʻllab-quvvatlash tizimlari va tadbirlari

1-§. Tiklash va himoyalash tizimlari uchun umumiy shartlar

2-§. Yordamchi uskuna (qurilma)lar

3-§. Aloqa vositalari

4-§. Maʼlumotlar almashinuvi

XII boʻlim. Oraliq (vaqtinchalik) tadbirlar

1-bob. Ulanish nuqtasida Qoidalar talablarining qoʻllanilishi

1-§. Yangi ulanishlar

2-§. Mavjud ulanishlar

2-bob. Xarajatlar va foydalarning tahlili

1-§. Xarajatlar va foydalarning sifat jihatidan aniqlash

2-§. Xarajat va foydaning miqdorini aniqlash

3-§. Xarajat va foyda tahlilining tamoyillari

XIII boʻlim. Yakunlovchi qoidalar

1-bob. Uzatish tizimini rivojlantirish rejasi

2-bob. Uzatish tizimini rivojlantirish jarayoni

3-bob. Uzatish tizimini investitsiya rejasi

4-bob. Rivojlantirishning maqsadlari va strategiyalari

5-bob. Rejalashtirish mezonlari

6-bob. Uzatish tizimini rivojlantirishni rejalashtirish jarayoni

1-bob. Ikkilamchi rostlash zaxirasining zarur hajmini aniqlash

2-bob. Maksimal yuklama davrlari uchun meʼyorlashtirilgan maksimal isteʼmolni aniqlash

3-bob. Yuklamaning minimal davrida meʼyorlashtirilgan maksimal isteʼmolni aniqlash

4-bob. Uchlamchi rostlash zaxirasining zarur hajmini aniqlash